[DAGBRIEFING]
Supermarkten in Europa getroffen door cyberaanvallen op koelsystemen; gerichte phishing neemt toe
Supermarkten in Duitsland, waaronder Edeka, CAP en REWE, zijn slachtoffer geworden van cyberaanvallen op hun koel- en vriesinstallaties, waarbij de temperatuur van de systemen werd verhoogd 510. Dit volgt op eerdere aanvallen gisteren in Nederland, België, Ierland, Zweden en Luxemburg, en drie weken geleden in Frankrijk 510. In Nederland werden ten minste zeventien bedrijven getroffen 5. De Deense fabrikant Danfoss, wiens koelsystemen vaak het doelwit waren, stelde dat aanvallers toegang kregen via standaard wachtwoorden en onbeveiligde netwerken 10. De Duitse overheid en EU-agentschappen hebben spoedoverleg gevoerd; EU-landbouwcommissaris Hansen spreekt van een "opzettelijke poging om onze voedselketen te onderbreken" 5. Er zijn geen financiële eisen gesteld, wat duidt op sabotage 5. Het Bundesamt für Sicherheit in der Informationstechnik (BSI) roept bedrijven op om koelsystemen niet direct aan het internet te hangen en de toegang te beveiligen 10.
Uit het Phishing Threat Trends Report Vol. 8 van KnowBe4 blijkt een verschuiving in de werkwijze van cybercriminelen 7. Grootschalige, ongerichte phishingcampagnes nemen af, terwijl gerichte identiteitsaanvallen en het misbruik van vertrouwde cloud- en AI-platforms toenemen 7. Het totale aantal phishingaanvallen steeg op jaarbasis met 29,8%, waarbij Nederlandse organisaties gemiddeld één gevaarlijke e-mail per 639 binnenkomende e-mails ontvangen 7. Spearphishing nam toe met 41,1% en het verkennen van doelwitten voorafgaand aan een aanval steeg met 33,7% 7. In Nederland worden technische methoden bij 50,1% van de phishingaanvallen ingezet, tegenover 19% voor social engineering 7. Voorschotfraude komt in Nederland met 12% relatief veel voor 7.
Het Britse National Cyber Security Centre (NCSC) waarschuwt voor een "ongekende toename" van cyberaanvallen in de komende maanden en verwacht 'AI-powered' ransomware-aanvallen op vitale infrastructuur binnen twee jaar 22. Volgens Richard Horne, hoofd van het NCSC, komt dit doordat kwetsbaarheden te lang zijn getolereerd en nu op grote schaal worden misbruikt 22. Het NCSC benadrukt de noodzaak om cybersecurity en weerbaarheid als fundamentele vereiste te zien en basismaatregelen te nemen, zoals het tijdig installeren van updates, firewalling en toegangscontrole 22.
Thijs Boin, CISO bij Esprit ICT, adviseert zorgorganisaties om hun "kroonjuwelen" te inventariseren en te beschermen 15. Essentiële basismaatregelen omvatten wachtwoordzinnen, multifactorauthenticatie (MFA) altijd inschakelen, apparaten up-to-date houden en meerdere beveiligingslagen aanleggen 15. Daarnaast is een no-blamecultuur cruciaal om incidenten te melden en van fouten te leren 15. Organisaties moeten zich voorbereiden op incidenten door crisisteams samen te stellen, scenario's te oefenen, back-ups te maken en recoveryplannen op te stellen en te testen 15.
Kernpunten
- Duitse supermarktketens Edeka, CAP en REWE zijn getroffen door cyberaanvallen op hun koel- en vriesinstallaties, waarbij de temperatuur werd verhoogd 5.
- De aanvallen op koelsystemen troffen gisteren ook supermarkten in Nederland (minimaal 17 bedrijven), België, Ierland, Zweden en Luxemburg 510.
- De Deense fabrikant Danfoss meldt dat aanvallers toegang kregen via standaard wachtwoorden en onbeveiligde netwerken 10.
- Het Phishing Threat Trends Report Vol. 8 van KnowBe4 toont een jaarlijkse stijging van 29,8% in phishingaanvallen, met een toename van 41,1% in spearphishing 7.
- Het Britse NCSC waarschuwt voor een "ongekende toename" van cyberaanvallen en 'AI-powered' ransomware-aanvallen op vitale infrastructuur in de komende twee jaar 22.
- CISO Thijs Boin adviseert zorgorganisaties om hun "kroonjuwelen" te inventariseren, MFA te gebruiken, systemen up-to-date te houden en een no-blamecultuur te hanteren 15.
Zorg · NEN 7510
Zorginstellingen moeten hun "kroonjuwelen" inventariseren en beschermen, waarbij wachtwoordzinnen, multifactorauthenticatie (MFA) en het up-to-date houden van apparaten als basismaatregelen gelden 15. Het is cruciaal om een no-blamecultuur te creëren om incidenten te melden en te leren van fouten, en om voorbereid te zijn op incidenten door crisisteams en recoveryplannen te oefenen 15.
Alle zorgnieuws →Overheid · BIO / NIS2
Overheidsorganisaties moeten zich voorbereiden op een "ongekende toename" van cyberaanvallen en 'AI-powered' ransomware-aanvallen, zoals gewaarschuwd door het Britse NCSC 22. Het is essentieel om cybersecurity en weerbaarheid als fundamentele vereiste te zien en basismaatregelen zoals tijdige updates, firewalling en toegangscontrole toe te passen 22.
Alle overheidsnieuws →Risico's
Scenario's, geen voorspellingen — hoe groot de kans is dat het jou treft weeg je zelf.
-
KRI Aanvaller saboteert voedselketen via onbeveiligde koel- en vriesinstallaties met standaard wachtwoorden, met uitval van de voedselvoorziening en financiële schade als gevolg 510.
Relevant voor jou als: je organisatie gebruikmaakt van koel- of vriesinstallaties die direct aan het internet hangen met standaard of zwakke wachtwoorden.
-
HOO Aanvaller pleegt gerichte identiteitsfraude via spearphishing en misbruik van vertrouwde cloud- en AI-platforms, met financiële schade en datalekken als gevolg 7.
Relevant voor jou als: je organisatie medewerkers heeft die toegang hebben tot gevoelige informatie en gebruikmaken van cloud- of AI-platforms.
-
HOO Ransomwaregroep versleutelt vitale infrastructuur via AI-powered aanvallen die misbruik maken van lang getolereerde kwetsbaarheden, met langdurige uitval van essentiële diensten als gevolg 22.
Relevant voor jou als: je organisatie onderdeel is van de vitale infrastructuur en kwetsbaarheden in systemen niet tijdig aanpakt.
-
MID Aanvaller verkrijgt ongeautoriseerde toegang tot systemen via zwakke wachtwoordhygiëne of het ontbreken van multifactorauthenticatie (MFA), met datalekken en systeemuitval als gevolg 15.
Relevant voor jou als: je organisatie geen strikt wachtwoordbeleid hanteert of MFA niet breed heeft geïmplementeerd.
-
MID Aanvaller benut bekende kwetsbaarheden in systemen via het uitstellen van verplichte updates, met ongeautoriseerde toegang en dataverlies als gevolg 1522.
Relevant voor jou als: je organisatie systemen gebruikt die niet tijdig worden gepatcht of geüpdatet.
Aanbevolen acties
- Koppel koel- en vriessystemen los van internet en beveilig de toegang [5][10].
- Schakel multifactorauthenticatie (MFA) altijd in voor alle accounts [15].
- Houd alle apparaten en systemen up-to-date en stel verplichte updates niet uit [15][22].
- Oefen incidentresponsplannen en recovery-scenario's regelmatig [15].